पहाट फुलांची

गंध हा फुलांचा

चौफेर पसरला

मनास मनमोहक

मोह लावुनी जातो..

रंग हा फुलांचा

आकर्षितो जणी

सर्वानाच आवडी

मनोमनी मनास..

सुगंधाने मन

हरवून ही जाई

फुलांच्या सहवासात

हरवूनी मन जाई..

रंग हा गंध हा

मनास ही आवडतो

जुन्या त्या आठवणी

रंगवून ही जातो..



शुभ सकाळ

आईचे अस्तित्व काही जगा वेगळेच आहे …..

पाहूनिया मन दंग होऊन जाते
आईचे आईपण मनास शांत करते
रूपातच जग सारे तिच्यात
ममता करूनाचे एक बीज आहे….

पाहण्याने मन खूप शांत ही होते
रडण्याचे कृत्याने जवळ आणून देते
आईच्या जवळ हे मन शांत होते
ममतेचा जिव्हाळा जगावेगळा आहे….

चालण्याचा प्रयत्नाही तीच बोट असत
बोलताना ही शब्दांची रचना बनून जाते
शिकवत जाते काही बरेच वेगळे
मनाला शिकवण लागूनही जाते….

पायाचे पाऊल पुढे पडत जाते
काही अंतरावर तीच उभी राहते
पडणार नाही ना या भीतीने
स्वतःच्या मनास कुरवाळत राहते….

चालवण्याचा पावलात पडताना
ढसाढसा खूप रडून जाई
मन तीच कोमळ हादरून जात
आईची ममता अशीच अदभुत आहे….

रडण्याचा आवाजाने
जवळ धावत येई माझ्या
जवळ धावत येई माझ्या
आईची ती ममतेची माया वेगळीच आहे….



मां बाप की लाड़ली – बेटी

हसीं तेरी मुस्कान हो
मुस्कान से प्यारी तेरी तू हो।

मां बाप खुशियों का
तू एक मोहताज हो ।

पलभर की खुशियों की
तू एक हक्कादार हो।

मां बाप लाड़ली तू
नन्हीं सी तू जान हो ।

लब्जपर तेरे मां की नाम हो
पिता के नाम की तेरी एक पहचान हो।

तेरी हर ख्वाईश की
तू ही एक पहचान बने।

शरारतों से भरा हुआ तेरा बचपन
मां के आखों का तू एक तारा हो।

तेरी छोटिसी खुशियों एक ख्वाईश रहे
तेरी खुशियों की तू यादगार रहे ।

आखों आंसू तेरे रोने की आवाज़ हो
मां दिल का तूही आखरी सखून हो।



३ जनवरी


बालिका दीन

कोई तो है जो अपना है …।।

कोई अपना है,
कोई परायासा है।

कोई दिल की धड़कन है तो,
कोई जो दिलो पर राज करना जानता है।

कोई अपनासा है पर,
अपनेसे भी बहोत ज्यादा प्यारासा है।

कोई प्यारासा है,
दिल की खुशियों का मोहताज है।

एक प्यारिसी मुस्कान उसकी,
इस दिल को छू जाती है।

कोई इतने करीब है की,
उससे मिलने का वक्त नहीं भाता।

कोई इतना सुन्दरता से वंचित है,
मन उसी की और खिचा चला आता।



# Love



सण असावा नात्यांचा..

दिवस हा सणाचा
जल्लोषात नाहळला

दिवसा मागून दिवस
परत हा उजाडला

नात्यांना गोडावा
आपुलकीचा हवा

क्षणभरचा का होईना
मनाचा तरी हवा

छंद हा नात्यांचा
जरा जपून पहावा

आपुलकी जीवाची
जवळूनही बघावा…

18 / December / 2021



#Relationship
#Family
#Friendship

Happy New Year’s 2022

The new day dawned
With new things, with love, with enthusiasm
Love should be the new novelty
New opportunity of new ideas ..

Day after day will emerge
Trying something new
Emerging foundation to keep moving forward
Something like this should be kept in mind ..


Descent, ascent and defeat, victory
An integral part of life
Sometimes losing brings happiness
Never win and celebrate..

Celebrating the day as a new day
Every day is newer than that
Getting started with this deployment
Every moment will be fun..

This is a day like this
A ray of new hope will shine
Innovation will succeed
To this pleasant life..

Happy New Year To All Friends & Family Members….

Happy New Year 2022

तुझ्या सोबतीचे जीवन

मन माझे नाराज आहे
तू जरा समजून घेणा ,
तु देखील मायेसारखे जवळ करून घेणा
तुझ्याजवळचे प्रेम हे मलाही कळवुन देणा …

प्रेमाचे चार शब्द तु सुद्धा
माझ्याही मला ऐकवून देणा ,
प्रेम माझे तुझ्यावरचे
नेहमी तुझेच राहील …

शब्दाचे चार वाद
तू शांततेन ऐकून घे ,
तुझा रुसलेला हा अबोला
चिडून ओरडून ऐकू दे …

राग रुसवा हा तुझा
मी देखील पाहीन ,
तुझ्यासोबत राहून
तुलाही आनंदात ठेवीन …

सखी जशी तू माझी
तसाच तुझाच राहीन ,
जीवाचा हा जिव्हाळा
मी तुलाच देईन …

हट्टाचा हा हट्ट तुझा
लाडाने पार पुरवेन ,
स्वप्नातील सुंदरी
तुलाच बनवून ठेवीन …

साथ तुझी सोबतीची नेहमीचं अशीच राहू दे..

आकाशातील चांदणे
खुशीत भरून यावीत,
आनंदाचा हा जल्लोश
पूरेपूर भरून जाईल,

दोघांचा एकत्र सहवासात
दिवस हा नव्याने उजाडला,
आठवणी परत परत
आठवणींचा आणून दिला…

तुझ्याच सोबती
मला असेच राहू…,
वर्ष न वर्षे
असेच काही जावू देत,
जवळ जाऊनी
माझे मला प्रेम ही पाहू दे…

इच्छा अशी आहे देवाला
कमी काहीही नाही पडावे,
या दिवसाने परत
पुन्हा पुन्हा येत राहावे…

आठवणींचे क्षण हे
आयुष्य बनवून जाते,
तुझ्यासोबतीला मला
सदैव सोबत असू दे…

Create By –

07 / December / 2021

#_Wedding Anniversary Wishes

आईचे हे फुलपाखरू

रूप तुझे गोजिरे साजिरे
मनास खूप साजते
हव्या अशा आनंदाला उंच भरारी हव्यात
इवल्याशा पाखराला पंख हवीत.

आकाशा इतका आनंद आनंद हवा
मज्जा वाटे मनाचं पाहतच क्षणी आनंद
मोह मनात तुझ्या जवळ कोण करील
आईचे हे फुलपाखरू बापाचा त्यात जीव.

इतकासा जीव तुझ्यात
आम्हास घोर किती लावतो
आईचा ममतेचा गोडवा
कोण कसा जाणेल त्यातला तो संवाद शब्दांचा.

आईच्या खुशीत मन जेवढे हलके
आपुलकीचा जिव्हाळा टिकवून राहतो जसा
तेव्हाच जीव जडतो
या इतकुशा जीवात.

गोड हा चेहरा पाहून तिचा
मनास संतुष्टी वाटे
लक्ष्मी आहे ती या घरची
म्हणुनी आहे हा तिचा ठेवा.

शरारतो का छोटासा बचपन – बालदीन

शरारत बच्चपन की
मार गिरती मम्मी की
गुस्सा मम्मी पर पापा का
छोटासा है बच्चा डाटा नहीं करते ।।

इतनी सी है जिन्दगी
हसीं से जीना पसंद करते हम
इतनी छोटी छोटी शरारातो पर
दो चार हाथ भी कभी उठ ही जाते है ।।

मां जैसा प्यार तो
मार खानेसे ही मिलाता है
दिन की शरारतें ही हम ऐसे करते है
मार खाना भी जरूरी हो जाता हैं ।।

मां जसा और कोई नहीं है
इस दुनिया मैं दूसरा
मार चाहे कितनी भी हो
पर मारने के बाद नजदीक भी करवाती है ।।

बच्चपन की कुछ यादें
आज भी जिंदा है
इस दिमाग और दिल में
यादों के सारे रिकॉर्ड है मस्तियां ।।

कभी कभी कोई चीज के लिए
हद्द के बाहर रोना
मुझे वही चाहिए मुझे वही चाहिए
बस दूसरा कुछ नहीं जानता मैं ।।

परेशान मन की ज़िद्द
कभी मां पूरी कर देती है
तो कभी पापा पूरी करे जिद्द
यही तो था एक छोटासा बचपन ।।

रोने की वज़ह बहुत सारी थी
हसाना तो मां के हाथों मैं ही था,
नजरों के सामने मां ही तो थी
मां से बड़ी कोई खुशियां नहीं थी ।।

छोटे हो छोटे कह कर
आखिर में हो ही गए हम बडे़
अच्छा तो हमारा कल का बचपन
बचपन का हो ज़माना ।।

ना कोई परेशानी
ना कोई टेंशन थे
हसीं बसी दुनिया है
बचपन की यही खुशियां है ।।

गुरू हा चरा चरातील

जीवनाचा एकच सार
शिक्षणाशिवाय नाही आधार …

गुरू गुरूंचा भ्याव
प्रत्येक रुपी वेगळेच नाव …

आई बहीण मित्र सखा
बाप भाऊ चुलत जसा …

आईची ती शिकवण
जग सारे दाखवी ….

चालण्याचा पावलापासून
उभ्या राहण्याच्या कसोटीत …

बहिणीची माया सदा ही राही
कधी कधी रागात फटके देवून राही …

भावाचा भाऊ हा सखा नाही दुसरा
बापात बाप आहे भाऊच दुसरा ….

शिक्षणाचा वसा जसा काही
हातावरती बसे हा छडींचा फटका ….

ज्ञानाची भर हि रागाने भरली
ज्ञानदयाची भीती मनात राहिली …

शिकवणेत शिकवण
गुरुंचा तो गुरुवंत …

आयुष्य हे सुधारले
रडण्यानेच गुणवंत …

शिक्षणातील गुरू आहे
देवासारखा दिसतो …

आई वडील बहीण भाऊ शिल्पकार
गुरू कलावंत या साऱ्या जीवनाचा …

बोध होईल जिथे तिथे मिळे शिकवण
चरा चरात गुरू असूनी ही न दिसे काही …



– गौरव अनिल चौधरी



Happy Teacher Day

– 5 September

वटपौर्णिमा

“झाडे लावा झाडे जगवा.”

“झाडांच्या फांद्या तोडण्यापेक्षा गावातील त्या झाडाजवळ जावून समक्ष प्रार्थना व पूजा करा, त्यामुळे वृक्षांची वाढ होईल आणि पर्यावरण निरोगी शुद्धमय होईल. झाडांची तोडणी होणार नाही…”

बाप – जीवनाचा एक शिल्पकार …. #_ Happy Father Day…

जीवनाचा शिल्पकार तो
घडवतो तो त्यापेक्षा वेगळे काही…
आरसा मनाच दाखवत नाही काही
त्रासांच्या पलिकडेचा आनंद वेगळा..

दिसावं लांबचे म्हणूनिया
खांद्यावर बसवी मुलास
दिसावं जग सारे माझ्या आधी
म्हणे सारे दिसेल तुला इकडून सगळं…


आई म्हणुनी आईने सारे काही केले
बापाने केलेलं कोणीच का नाही पाहिले
आई अशी की सर्वांची लाडकी
बाबाच का मनाला रागाविष्ट वाटे…

जग दिसावं यापेक्षा वेगळे
कष्ट करितो दिवस रात्र एवढे
सकाळची होते दुपार लागत नाही भूक
संध्याकाळच्या वेळी दमलेले असे देह…

सुचेनासे काही काय करावे काही
विचार असे मनी बाळाचे कसे होईल
अजून इतकासा खर्च खूपच कमीच काही
माणसं मारुनी पुढे पुढे जाईल….

कळत नाही काही
उज्वल भवितव्यच पुढे उभे राही
जिवनाचे दिवस टेन्शन राहुनी
भरण्यामागे खूप मेहनत व्हाही …

यादों के हसीन पल ……




वक्त के साथ साथ ,
कुछ पल यही गुजर जाते हैं..

हसीन श्याम एक ,
यादगार पल बन जाती हैं…

यहां रिश्तों की कोई गुंजाइश नहीं है ,
अपनों की अहमियत की बात होती हैं..

अपने है इसीलिए तो ,
श्याम मै भी जान आ जाती है…

वक्त की बात है ,
नहीं तो सब बेकार हैं…

अपने अपनों को संभालो ,
अपने ही अपने काम के है ….।।

आई – वडील एक जीवनाचे शिल्पकार ….

आई – वडील

जे काही आई वडील आपल्या पाल्या साठी करतात त्याप्रमाणे या जगात दुसरे कोणीही काहीही करू शकत नाहीत, त्यांच्या मेहनितीच्या बळावर ते स्वतःला ठेवून मुलांचे जीवनासाठी धडपडत असतात. काही वेळा आपल्याला आपल्या माणसांचा सल्ला कधीही आवडत नाही, आपल्याला असे वाटत की हे सगळं ते त्यांचा हितासाठी करतात, त्यावेळी आपण त्यांच्या शब्दांना अर्थ देत नाही जो पर्यंत त्या गोष्टींचा परिणाम आपल्याला कळत नाही.
एक वडील जाणार असतो की त्याने त्याच्या जीवनात कोणत्या प्रसंगी कशा प्रसंगांना सामोरे गेला आणि त्याने ते कसे सहन करून आपल्या कुटुंबासाठी नेहमी सफळ जीवन करण्याचा योग्य मार्ग बनवला.

आयुष्याला आयुष्य पण आई देते आणि ती योग्य असे त्याला आकार, प्रकार आणि विचारशक्ती प्रधान करून देते, जेव्हा केव्हाही प्रसंग वाईट असला तर त्याला सामोरे कसे जावे आणि त्यावर कशी मात करावी आणि त्यावेळी कसे जगावे.
वडील ते एक स्थान आहे ज्याने आपल्याला या जगाची योग्य अशी ओळख दर्शवली आहे, कोण कशे आहात या पेक्षा कोणाशी कसं वागावं त्याच प्रमाणे ज्या गोष्टी ज्या स्वरूपात आहेत त्या अस्तित्वाचा साहाय्याने कोणास दुःख नजनवता जगाच्या पुढ्यात उभे राहणे.
जेव्हा आपण एक पाल्याचे संघोपन करू तेव्हा आपल्याला ती जाणीव होईल आणि कळेल.



आई वडील यांचे खूप कष्टात काढलेल्या दिवसांचे हे चांगले दिवस आहेत त्यामुळे सगळं सुरळीत असल्याची जाणीव होते….

आपणास कमी लोकसंख्या असलेल्या ठिकाणी फिरायचे असल्यास, ही ठिकाणे आपल्या प्रवासाच्या यादीमध्ये समाविष्ट करा!

जर आपल्याला कमी लोकसंख्या असलेल्या ठिकाणी फिरायचे असेल तर ही ठिकाणे आपल्या प्रवासाच्या यादीमध्ये समाविष्ट करा! न्यूजक्रॅबवर प्रथम दिसले.

प्रत्येकाला फिरायला आवडते, परंतु यावर्षी कोरोनाव्हायरसमुळे लोक लोकसंख्या असलेले क्षेत्र टाळत आहेत. परंतु आपण अशा काही स्थानांबद्दल सांगणार आहात जेथे लोकसंख्या खूपच कमी आहे. आपण आपल्या प्रवासाच्या यादीमध्ये ही ठिकाणे समाविष्ट करू शकता. कारण या ठिकाणी लोकसंख्या खूपच कमी आहे.

प्रतिमा

१. पहिल्यांदा बोलणे म्हणजे पोलंडमधील ओपाटॉवेक हे छोटे शहर. 2006 मध्ये या शहराची लोकसंख्या 410 च्या आसपास नोंदली गेली. या शहराचा इतिहास खूप जुना आणि रंजक आहे. हे ठिकाण सुरुवातीच्या नुसार सुंदर आहे.null

२. वडूज बद्दल चर्चा म्हणजे लिचेंस्टाईनची राजधानी आहे आणि येथे सुमारे people००० लोक राहतात. आपण आपल्या पर्यटकांच्या यादीत हे सुंदर स्थान देखील समाविष्ट करू शकता. इथल्या वडुझ राजवाड्याचे सौंदर्य बघून बनते.

प्रतिमा

३. सॅन मरिनो हे इटलीने वेढलेले एक लहान राज्य आहे. या जागेची लोकसंख्या सुमारे 4000 आहे. ही जागा अतिशय सुंदर आहे आणि मोठ्या संख्येने पर्यटक आकर्षित करतात. सॅन मारिनोहून माउंट टायटनोचे एक अद्भुत दृश्य दिसते.लेख: न्यूजपॉईंट

पाणीपुरी – ‘तोंडभर’ आनंद

आवडता पदार्थ कुठला या प्रश्नाची शेकडो उत्तरं असू शकतात, काही गोड, काही आंबट, काही तिखट. पण आंबट, गोड, तिखट, खारट अशा चवींचा एकत्रित स्फोट घ़डवून आणणारा चमचमीत, चटकदार, टेस्टी, माऊथ वॉटरिंग, तोंडाला पाणी सुटणं अशी सगळी विशेषणं लावली तरी कमी पडतात इतका चवदार पदार्थ कुठला??? या प्रश्नाचं मात्र एकच उत्तर आहे..पाणीपुरी..या पाणीपुरीला म्हणायचं काय हे ही गाव, शहर प्रांतानुसार बदलणार, तिखट आंबट पाण्याची चवही बदलणार, पुरीचा आकार, पुरीत भरलं जाणारं सारणही बदलणार, पण त्या चवीची आवड आणि ती पुरी तोंडात गेल्यानंतरचा चवदार आनंद मात्र सगळीकडे आगदी सारखाच..

या पाणीपुरी नावाच्या पदार्थाची प्रत्येक राज्यात, प्रत्येक शहरात आणि प्रत्येक भागात वेगळी खासियत असते आणि गंमत म्हणजे श्रीनगरपासून कन्याकुमारीपर्यंत प्रत्येक ठिकाणची पाणीपुरी असते मोठी टेस्टी, मग कुठे त्या चटकदार पाण्याला स्थानिक चव जोडली जाते, तर कुठे वेगळ्या प्रकारच्या सारणाने लज्जत वाढवली जाते.. काही ठिकाणी पुऱ्यांचा प्रकारही वेगळा असतो..पाणीपुरीच्या ठिकठिकाणच्या नावातही किती वैविध्य आहे, आपण महाराष्ट्रात पाणीपुरी म्हणतो, पण महाराष्ट्राच्याही काही भागात ‘गुपचुप’ म्हणायची पद्धत आहे..उत्तरेत अनेक ठिकाणी पाणीपुरीला ‘गोलगप्पा’ असं म्हटलं जातं…हरियाणामध्ये ‘पानी के पताशे’, आणि खवय्यांच्या लखनौमध्ये याला ‘पानी के बताशे’ म्हणतात. मध्यप्रदेशात ‘फुलकी’, तर गुजरातच्या काही भागात ‘पकोडी’ असंही पाणीपुरीचं नाव आहे..बंगाल आणि पूर्वैकडल्या राज्यांमधला ‘पुचका’ मात्र जबरदस्तच आणि पुरीचा आकार मोठा असल्याने ही पाणीपुरी नाही असाही बंगाली लोकांचा दावा असतो..गंमत म्हणजे होशंगाबाद हे भारतातलं एकमेव शहर असावं जिथे पाणीपुरीला ‘टिक्की’ असं संबोधलं जातं. जशी पाणीपुरीची नावं अनोखी, तशीच पुरीबरोबरच्या सारणात त्या त्या प्रांताप्रमाणे वैविध्य दिसतं आणि प्रांतच कशाला अगदी शहराशहरातही प्रत्येक पाणीपुरीवाल्याची एक वेगळी रेसिपी असते आणि पुरीत भरण्याचा मसालाही प्रत्येक पाणीपुरीवाल्याचा वेगळा – कुणी उकडलेल्या बटाट्याचं सारण घालतं, कुणी उकडलेले चणे घालतं, काही ठिकाणी कांद्याचीही सारणाला जोड दिली जाते. नागपुरात काही ठिकाणी उकडलेले पांढरे वाटाणे आणि बटाटे टाकले जातात, काही ठिकाणी नुसतीच खारी बुंदी तर मुंबईत वाटाण्याचा गरमागरम रगडा..चटकदार पाण्यातल्या आंबट तिखटाचं प्रमाणही त्या त्या शहरातल्या चवीला साजेसं…तशाच चवीही वेगवेगळ्या..सध्या लोकप्रिय चवींपैकी सर्वात जास्त खाल्ली जाणारी चव आहे ती कोथिंबिर पुदिनाच्या चवीचं पाणी, खजुर इमलीची आंबट गोड चवही पाणीपुरीच्या पाण्याची अगदी युनिव्हर्सल चव, पण या व्यतिरिक्त हाजमोलाच्या चुर्णासारख्या चवीचं, किंवा जलजिराच्या चवीचंही पाणी अनेक ठिकाणी मिळतं. कोथिंबिरीबरोबर लिंबाच्या चवीचं पाणीही लोक चवीनं चाखतात, हिरव्या मिर्चीपेक्षा लाल तिखटाची चव वेगळी त्यामुळे इतर सामुग्रीबरोबर लाल तिखटाच्या चवीचंही पाणी काही ठिकाणची खासियत असते..चाट मसाला म्हणजे खरं तर आमचूर आणि खड्यामिठाचा संगम पण त्या चवीचंही पाणी काही ठिकाणी मिळतं..

Jibheche chochale Blog Panipuri 7

अशी तऱ्हेतऱ्हेची पाणीपुरी चाखताना तिचा प्रत्येक चाहता मोठा ‘आ’ वासून पुरी तोंडात घालताना नक्की विचार करतो की असा अफलातून पदार्थ कोणाच्या बरं डोक्यातून आला असेल..ज्या व्यक्तीनं हा पदार्थ शोधला ती व्यक्ती किती कल्पक असली पाहीजे नं..पण खरं सांगायचं तर पाणीपुरी शोधणारी व्यक्ती इतिहासाच्या पानात हरवलीय, कारण थेट मगध साम्राज्याच्या वर्णनामंध्ये त्याकाळच्या प्रवाशांच्या उल्लेखात पाणीपुरी सारखा पदार्थ मिळत असल्याचा उल्लेख आढळतो..मगध देशाची राजधानी पाटलीपुत्रबद्दलची रंजक वर्णनं ग्रीक प्रवासी मॅगेस्थेनिस आणि चिनी अभ्यासकांच्या प्रवासवर्णनांमध्ये आढळतात…त्याच वर्णनांमध्ये ‘फुलकी’ नावाच्या पाणीपुरीसारख्या पदार्थाचाही उल्लेख आहे..त्यामुळे आत्ताच्या बिहारमध्ये आणि तेव्हाच्या मगध देशात पाणीपुरीचा जन्म झाला असं मानलं जातं, अर्थात बंगाल्यांचा दावा आहे की त्यांचा ‘पुचका’ सर्वात जुना आहे आणि बाकी सगळे पाणीपुरीचे प्रकार म्हणजे बंगाली ‘पुचका’ ची कॉपी आहे..पण पाणीपुरीची सगळ्यात भन्नाट जन्मकथा सांगितली जाते ती थेट महाभारतातून..असं सांगितलं जातं की पांडवांशी लग्न झाल्यावर द्रौपदी वनवासात कमीत कमी अन्नधान्यात पाच पांडवांची भूक कशी भागवणार असा प्रश्न कुंतीला पडला..तेव्हा तिने द्रौपदीची परीक्षा घ्यायची ठरवली, उरलेली थोडीशी बटाट्याची भाजी आणि एका पोळीला पुरेल एवढीच कणिक तिने द्रौपदीला दिली..यात पाचही पांडवांचं पोट भर असंही सांगितलं..द्रौपदीने मोठ्या कल्पकतेनी त्या कणकेतून पाच छोट्या छोट्या पुऱ्या केल्या आणि त्यात ती उरलेली बटाट्याची भाजी भरली आणि पाचही पांडवांची भूक भागवली म्हणे.. कुंतीने प्रसन्न होऊन द्रौपदीला आशीर्वाद दिला की तू केलेला हा पदार्थ अजरामर होईल.. खरंच द्रौपदीने पाणीपुरीचा शोध लावला की नाही हे कुणीच सांगु शकत नाही पण पाणीपुरी इतकीच ही कथाही चवदार आणि रंजक आहे एवढं नक्की..

असा हा केवळ भारतातच नाही तर भारतीय उपखंडातही जबरदस्त फेमस असलेला पदार्थ आहे म्हंटल्यावर नामवंत शेफ्सना नवीन प्रयोग करण्यासाठी हा पदार्थ खुणावणारच..म्हणूनच तर पाणीपुरीच्या नवीन चवी आणि पाणीपुरी सर्व्ह करण्याच्या नवनवीन पद्धती आता दिसू लागल्यात..

 टेस्टट्यूब पाणीपुरी

मुंबईत स्पाईस क्लबसारख्या मॉलिक्युलर गॅस्ट्रॉनॉमीसाठी प्रसिद्ध असलेल्या रेस्टॉरन्टमध्ये पाणीपुरीचं पाणी येतं ते थेट विज्ञानाच्या प्रयोगांमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या टेस्टट्युबमधून..तर गोड पाण्यासाठी थेट इंजेक्शनची सिरिंज.इंडिया ब्रिस्ट्रोसारख्या काही ठिकाणी दोन्ही प्रकारच्या पाण्यासाठी मोठी इंजेक्शनची सिरींज वापरली जातात. ते सिरींज थेट पुरीत रिकामं करायचं आणि पुरी तोंडात..

Jibheche chochale Blog Panipuri 2

चॉकलेट पाणीपुरी

पुरी फोडून त्यात काहीतरी भरुन खाणं ही संकल्पनाच इतकी भन्नाट आहे की, डेझर्ट शेफ्सनाही त्याची भूरळ पडते..टीव्हीवरील कार्यक्रमांमुळे माहिती असलेलं एक नाव म्हणजे शेफ सारांश गोयला..या शेफचं अंधेरी चार बंगल्याला गोयला बटर चिकन नावाचं रेस्टॉरन्ट आहे, तिथे हा हटके पदार्थ मिळतो.. चॉकलेटपासून तयार केलेली पुरी आणि त्यात आईस्क्रीमचं सारण..आणखी काय हवं डेझर्ट लव्हर्सना.. इतरही काही ठिकाणी हे डेझर्ट मिळतं..त्या त्या शेफच्या कल्पकतेप्रमाणे आतलं सारण बदलतं..

Jibheche chochale Blog Panipuri 1

पाणीपुरी मोईतो

मोईतो (याचं स्पेलिंग मात्र मोजितो असं असतं.) हे खरं तर क्युबा नावाच्या देशातलं लोकप्रिय कॉकटेल आहे, रमबरोबर लिंबु आणि पुदिना अशा ताजतवानं करणाऱ्या पाच गोष्टी एकत्र करुन तायर होणारं ड्रिंक.. हे चाखल्यावर एकदम फ्रेश वाटत असल्यानं जगभर हे ड्रिंक चांगलंच लोकप्रिय आहे..हे सगळेच गुणधर्म पाणीपुरीच्या पाण्यात असल्यानं अनेक रेस्टॉरन्टमध्ये मोईतोचं देसी व्हर्जन म्हणून पाणीपुरी मोईतो मिळतं..

चिकन आणि पनीर पाणीपुरी

पाणीपुरीच्या पुरीत आपल्याला हवा तो पदार्थ भरुन भन्नाट डिश तयार होते हे जगभरातल्या शेफ्सना चांगलंच कळलंय..त्यामुळेच कधी पनीरचं सारण भरलं जातं तर कधी चिकनचं..मुंबईतल्या ढिशक्याव नावाच्या एका रेस्टॉरन्टमध्ये अव्हाकॅडो या मेक्सिकन फळाचं सारण आणि चिजबरोबर मेक्सिकन रेड सॉसच्या चवीचं पाणी भरलं जातं..अर्थात चव भन्नाटच..

Jibheche chochale Blog Panipuri 5

 पाणीपुरी शॉट्स

पंचतारांकीत हॉटेलच्या बुफेपासून अनेक रेस्टॉरन्टमध्ये आजकाल पाणीपुरी शॉट्स ठेवलेले दिसतात..छोट्याछोट्या ग्लासमध्ये आवडीनुसार भरलेलं पाणी आण त्यावर सारण भरलेल्या पुऱ्या..मग ते पाणी व्होडकासारख्या मद्यापासून ते फळांच्या रसांपर्यंत काहीही असू शकतं.. तसंच सारणातही वैविध्य असतं..त्या ग्लासातलं पाणी पुरीत ओतून पुरीचा आस्वाद घ्यायचा असा तो प्रकार..

Jibheche chochale Blog Panipuri 3

पाणीपुरी आईस्क्रीम

 पाणीपुरी या संकल्पनेतून सर्वात वेगळा पदार्थ तयार झालाय तो म्हणजे पाणीपुरी फ्लेवरचं आईस्क्रीम किंवा सॉर्बै..अप्सरा नावाची आईस्क्रीमची चेन आणि चर्चगेटचं पापाक्रीम या दोनही ठिकाणी अशा चवीचं आईस्क्रीम मिळतं..पाण्याच्या तिखट आंबट चवीचं आईस्क्रीम आणि वर कुस्करलेली कुरकुरीत पुरी.. सोबतीला बटाट्याच्या चवीचं क्रीम..ते ही पुरीच्या आकाराच्या कोनमधून..

Jibheche chochale Blog Panipuri 4

मिनरल वॉटर पाणीपुरी

पाणीपुरीच्या चवीला आणि संकल्पनेला मॉडर्न शेफ्सनी त्यांच्या कल्पनाशक्तीच्या जोरावर नवीन रुप दिलं असलं तरी आपली पारंपरिक पाणीपुरीची चवच सर्वांच्या जिभेवर रेंगाळणारी खरी चव आहे यात शंकाच नाही, ती ही रस्त्याच्या कडेच्या गाडीवरची सर्वात चवदार यावरही सगळ्यांचं एकमत असणार..पण पाण्यातून, अस्वच्छतेतून होणाऱ्या आजारांमुळे मनात असतानाही पाणीपुरीच्या चवीकडे पाठ फिरवणाऱ्यांसाठी आजकाल थेट मिनरल वॉटर पाणीपुरी मिळते तीही अनेक गाड्यांवर..

Jibheche chochale Blog Panipuri 7

खरं तर प्रसिद्ध पाणीपुरी कोणती म्हंटली की प्रत्येकाची एक वेगळी यादी असते, पण मुंबईत विचार केल्यावर लगेच एल्कोची पाणीपुरी आठवते, तर नागपुरात बजाजनगरची किंवा गुजरात पॉईंटची पाणीपुरी लगेच आठवते..

    निखळ आनंद मिळवायला पैसे लागत नाही म्हणतात, तसाच पाणीपुरी हा भारतीय खाद्य संस्कृतीत रुजलेला निखळ आनंदच म्हणायला हवा, फार पैसे लागत नाहीत, अवघड पाककृती नाही, खर्चिक पदार्थांपासून तयार होतं असंही नाही, तरीही तिखट, आंबट, गोड पाणी आणि बटाटे किंवा रगड्याच्या सारणाने भरलेली पुरी तोंडात गेल्यानंतर मिळणारा आनंद मात्र पुरेपूर अगदी शंभर टक्के.

जन्मदिन प्रेमचंदजी का हिंदी कथाकार

जन्मदिन

आज 31 जुलाई, हिंदी के अग्रणी कथाकार और उपन्यास सम्राट प्रेमचंद जी की जयंती का दिन है। आज ही के दिन, वर्ष 1880 में, वे वाराणसी शहर से थोड़ी दूर लमही नामक गांव में जन्मे थे। अपना शुरुआती लेखन, उर्दू में करने वाले प्रेमचंद, हिंदी के प्रगतिशील लेखन के एक स्तंभ हैं। प्रगतिशील लेखक संघ के संस्थापक भी मुंशी प्रेमचंद रहे हैं। किसान, मज़दूर, शोषण और धर्म तथा समाज के पाखण्ड को प्रेमचंद ने अपनी कहानियों और उपन्यासों के माध्यम से बेनकाब कर के रख दिया है।प्रेमचन्द की रचना-दृष्टि विभिन्न साहित्य रूपों में प्रवृत्त हुई। बहुमुखी प्रतिभा संपन्न प्रेमचंद ने उपन्यास, कहानी, नाटक, समीक्षा, लेख, सम्पादकीय, संस्मरण आदि अनेक विधाओं में साहित्य की सृष्टि की। प्रमुखतया उनकी ख्याति कथाकार के तौर पर हुई और अपने जीवन काल में ही वे ‘उपन्यास सम्राट’ की उपाधि से सम्मानित हुए। उन्होंने कुल 15 उपन्यास, 300 से कुछ अधिक कहानियाँ, 3 नाटक, 10 अनुवाद, 7 बाल-पुस्तकें तथा हजारों पृष्ठों के लेख, सम्पादकीय, भाषण, भूमिका, पत्र आदि की रचना की लेकिन जो यश और प्रतिष्ठा उन्हें उपन्यास और कहानियों से प्राप्त हुई, वह अन्य विधाओं से प्राप्त न हो सकी। यह स्थिति हिन्दी और उर्दू भाषा दोनों में समान रूप से दिखायी देती है।आज प्रेमचंद जयंती के अवसर पर उनकी एक प्रसिद्ध कहानी पढिये, सवा सेर गेहूं। लोभ, शोषण और धर्म के पाखंड को खूबसूरती से बयान करती हुयी यह कहानी, पूंजीवादी और सामंतवादी शोषण की मानसिकता की एक सच्ची घटना है। यह कल्पना नहीं समाज की एक तल्ख हक़ीक़त पर आधारित कहानी है।
■सवा सेर गेहूँ
( प्रेमचंद )किसी गाँव में शंकर नाम का एक कुरमी किसान रहता था। सीधा-सादा गरीब आदमी था, अपने काम-से-काम, न किसी के लेने में, न किसी के देने में। छक्का-पंजा न जानता था, छल-प्रपंच की उसे छूत भी न लगी थी, ठगे जाने की चिन्ता न थी, ठगविद्या न जानता था, भोजन मिला, खा लिया, न मिला, चबेने पर काट दी, चबैना भी न मिला, तो पानी पी लिया और राम का नाम लेकर सो रहा। किन्तु जब कोई अतिथि द्वार पर आ जाता था तो उसे इस निवृत्तिमार्ग का त्याग करना पड़ता था। विशेषकर जब साधु-महात्मा पदार्पण करते थे, तो उसे अनिवार्यत: सांसारिकता की शरण लेनी पड़ती थी। खुद भूखा सो सकता था, पर साधु को कैसे भूखा सुलाता, भगवान् के भक्त जो ठहरे !एक दिन संध्या समय एक महात्मा ने आकर उसके द्वार पर डेरा जमाया। तेजस्वी मूर्ति थी, पीताम्बर गले में, जटा सिर पर, पीतल का कमंडल हाथ में, खड़ाऊँ पैर में, ऐनक आँखों पर, सम्पूर्ण वेष उन महात्माओं का-सा था जो रईसों के प्रासादों में तपस्या, हवागाड़ियों पर देवस्थानों की परिक्रमा और योग-सिध्दि प्राप्त करने के लिए रुचिकर भोजन करते हैं। घर में जौ का आटा था, वह उन्हें कैसे खिलाता। प्राचीनकाल में जौ का चाहे जो कुछ महत्त्व रहा हो, पर वर्तमान युग में जौ का भोजन सिद्ध पुरुषों के लिए दुष्पाच्य होता है। बड़ी चिन्ता हुई, महात्माजी को क्या खिलाऊँ। आखिर निश्चय किया कि कहीं से गेहूँ का आटा उधार लाऊँ, पर गाँव-भर में गेहूँ का आटा न मिला। गाँव में सब मनुष्य-ही-मनुष्य थे, देवता एक भी न था, अतएव देवताओं का खाद्य पदार्थ कैसे मिलता। सौभाग्य से गाँव के विप्र महाराज के यहाँ से थोड़ा-सा मिल गए। उनसे सवा सेर गेहूँ उधार लिया और स्त्री से कहा, कि पीस दे। महात्मा ने भोजन किया, लम्बी तानकर सोये। प्रात:काल आशीर्वाद देकर अपनी राह ली।विप्र महाराज साल में दो बार खलिहानी लिया करते थे। शंकर ने दिल में कहा,सवा सेर गेहूँ इन्हें क्या लौटाऊँ, पंसेरी बदले कुछ ज्यादा खलिहानी दे दूँगा, यह भी समझ जायँगे, मैं भी समझ जाऊँगा। चैत में जब विप्रजी पहुँचे तो उन्हें डेढ़ पंसेरी के लगभग गेहूँ दे दिया और अपने को उऋण समझकर उसकी कोई चरचा न की। विप्रजी ने फिर कभी न माँगा। सरल शंकर को क्या मालूम था कि यह सवा सेर गेहूँ चुकाने के लिए मुझे दूसरा जन्म लेना पड़ेगा।सात साल गुजर गये। विप्रजी विप्र से महाजन हुए, शंकर किसान से मजूर हो गया। उसका छोटा भाई मंगल उससे अलग हो गया था। एक साथ रहकर दोनों किसान थे, अलग होकर मजूर हो गये थे। शंकर ने चाहा कि द्वेष की आग भड़कने न पाये, किन्तु परिस्थिति ने उसे विवश कर दिया। जिस दिन अलग-अलग चूल्हे जले, वह फूट-फूटकर रोया। आज से भाई-भाई शत्रु हो जायँगे, एक रोयेगा, दूसरा हँसेगा, एक के घर मातम होगा तो दूसरे के घर गुलगुले पकेंगे, प्रेम का बंधन, खून का बंधन, दूध का बंधन आज टूटा जाता है। उसने भगीरथ परिश्रम से कुल-मर्यादा का वृक्ष लगाया था, उसे अपने रक्त से सींचा था, उसको जड़ से उखड़ता देखकर उसके ह्रदय के टुकड़े हुए जाते थे। सात दिनों तक उसने दाने की सूरत तक न देखी। दिन-भर जेठ की धूप में काम करता और रात को मुँह लपेटकर सो रहता। इस भीषण वेदना और दुस्सह कष्ट ने रक्त को जला दिया, मांस और मज्जा को घुला दिया। बीमार पड़ा तो महीनों खाट से न उठा। अब गुजर-बसर कैसे हो ?पाँच बीघे के आधे रह गये, एक बैल रह गया, खेती क्या खाक होती ! अन्त को यहाँ तक नौबत पहुँची कि खेती केवल मर्यादा-रक्षा का साधन-मात्र रह गयी, जीविका का भार मजूरी पर आ पड़ा। सात वर्ष बीत गये, एक दिन शंकर मजूरी करके लौटा, तो राह में विप्रजी ने टोककर कहा, ‘ शंकर, कल आकर के अपने बीज-बेंग का हिसाब कर ले। तेरे यहाँ साढ़े पाँच मन गेहूँ कबके बाकी पड़े हुए हैं और तू देने का नाम नहीं लेता, हजम करने का मन है क्या ? ‘शंकर ने चकित होकर कहा, मैंने तुमसे कब गेहूँ लिए थे जो साढ़े पाँच मन हो गये ? तुम भूलते हो, मेरे यहाँ किसी का छटाँक-भर न अनाज है,न एक पैसा उधार। ‘विप्र –‘इसी नीयत का तो यह फल भोग रहे हो कि खाने को नहीं जुड़ता। ‘यह कहकर विप्रजी ने उस सवा सेर गेहूँ का जिक्र किया, जो आज के सात वर्ष पहले शंकर को दिये थे। शंकर सुनकर अवाक् रह गया। ईश्वर मैंने इन्हें कितनी बार खलिहानी दी, इन्होंने मेरा कौन-सा काम किया ? जब पोथी-पत्र देखने, साइत-सगुन विचारने द्वार पर आते थे, कुछ-न-कुछ ‘दक्षिणा’ ले ही जाते थे। इतना स्वार्थ ! सवा सेर अनाज को अंडे की भाँति सेकर आज यह पिशाच खड़ा कर दिया, जो मुझे निगल जायगा। इतने दिनों में एक बार भी कह देते तो मैं गेहूँ तौलकर दे देता, क्या इसी नीयत से चुप साध बैठे रहे ? बोला, ‘ महाराज, नाम लेकर तो मैंने उतना अनाज नहीं दिया, पर कई बार खलिहानों में सेर-सेर, दो-दो सेर दिया है। अब आप आज साढ़े पाँच मन माँगते हैं, मैं कहाँ से दूँगा ? ‘विप्र –‘लेखा जौ-जौ, बखसीस सौ-सौ, तुमने जो कुछ दिया होगा, उसका कोई हिसाब नहीं, चाहे एक की जगह चार पसेरी दे दो। तुम्हारे नाम बही में साढ़े पाँच मन लिखा हुआ है; जिससे चाहे हिसाब लगवा लो। दे दो तोतुम्हारा नाम छेक दूँ, नहीं तो और भी बढ़ता रहेगा। ‘शंकर –‘पाँडे, क्यों एक गरीब को सताते हो, मेरे खाने का ठिकाना नहीं, इतना गेहूँ किसके घर से लाऊँगा ? ‘विप्र –‘ज़िसके घर से चाहे लाओ, मैं छटाँक-भर भी न छोडूँगा, यहाँ न दोगे, भगवान् के घर तो दोगे। ‘शंकर काँप उठा। हम पढ़े-लिखे आदमी होते तो कह देते, ‘अच्छी बात है, ईश्वर के घर ही देंगे; वहाँ की तौल यहाँ से कुछ बड़ी तो न होगी। कम-से-कम इसका कोई प्रमाण हमारे पास नहीं, फिर उसकी क्या चिन्ता। किन्तु शंकर इतना तार्किक, इतना व्यवहार-चतुर न था। एक तो ऋण वह भी ब्राह्मण का बही में नाम रह गया तो सीधे नरक में जाऊँगा, इस खयाल ही से उसे रोमांच हो गया। बोला, ‘ महाराज, तुम्हारा जितना होगा यहीं दूँगा, ईश्वर के यहाँ क्यों दूँ, इस जनम में तो ठोकर खा ही रहा हूँ, उस जनम के लिए क्यों काँटे बोऊँ ? मगर यह कोई नियाव नहीं है। तुमने राई का पर्वत बना दिया, ब्राह्मण हो के तुम्हें ऐसा नहीं करना चाहिए था। उसी घड़ी तगादा करके ले लिया होता, तो आज मेरे सिर पर इतना बड़ा बोझ क्यों पड़ता। मैं तो दे दूँगा, लेकिन तुम्हें भगवान के यहाँ जवाब देना पड़ेगा। ‘विप्र –‘वहाँ का डर तुम्हें होगा, मुझे क्यों होने लगा। वहाँ तो सब अपने ही भाई-बन्धु हैं। ऋषि-मुनि, सब तो ब्राह्मण ही हैं; देवता ब्राह्मण हैं, जो कुछ बने-बिगड़ेगी, सँभाल लेंगे। तो कब देते हो ? ‘शंकर –‘मेरे पास रक्खा तो है नहीं, किसी से माँग-जॉचकर लाऊँगा तभी न दूँगा ! ‘विप्र –‘मैं यह न मानूँगा। सात साल हो गये, अब एक दिन का भी मुलाहिजा न करूँगा। गेहूँ नहीं दे सकते, तो दस्तावेज लिख दो। ‘शंकर — ‘ मुझे तो देना है, चाहे गेहूँ लो चाहे दस्तावेज लिखाओ; किस हिसाब से दाम रक्खोगे ? ‘विप्र –‘बाजार-भाव पाँच सेर का है, तुम्हें सवा पाँच सेर का काट दूँगा।‘शंकर—‘ ज़ब दे ही रहा हूँ तो बाजार-भाव काटूँगा, पाव-भर छुड़ाकर क्यों दोषी बनूँ। ‘हिसाब लगाया तो गेहूँ के दाम 60 रुपये हुए। 60 रुपये का दस्तावेज लिखा गया, 3 रुपये
सैकड़े सूद। साल-भर में न देने पर सूद की दर ढाई रुपये, सैकड़े। आठ आने, का स्टाम्प, चार आने,दस्तावेज की तहरीर शंकर को ऊपर से देनी पड़ी।गाँव भर ने विप्रजी की निन्दा की, लेकिन मुँह पर नहीं। महाजन से सभी का काम पड़ता है, उसके मुँह कौन आये। शंकर ने साल भर तक कठिन तपस्या की। मीयाद के पहले रुपये अदा करने का उसने व्रत-सा कर लिया। दोपहर को पहले भी चूल्हा न जलता था, चबैने पर बसर होती थी, अब वह भी बंद हुआ। केवल लड़के के लिए रात को रोटियाँ रख दी जातीं ! पैसे रोज का तंबाकू पी जाता था, यही एक व्यसन था जिसका वह कभी न त्याग कर सका था। अब वह व्यसन भी इस कठिन व्रत की भेंट हो गया। उसने चिलम पटक दी, हुक्का तोड़ दिया और तमाखू की हाँड़ी चूर-चूर कर डाली। कपड़े पहले भी त्याग की चरम सीमा तक पहुँच चुके थे, अब वह प्रकृति की न्यूनतम रेखाओं में आबद्ध हो गये। शिशिर की अस्थिबेधक शीत को उसने आग तापकर काट दिया। इस संकल्प का फल आशा से बढ़कर निकला। साल के अन्त में उसके पास 60) रु.जमा हो गये। उसने समझा पंडितजी को इतने रुपये दे दूँगा और कहूँगा महाराज, बाकी रुपये भी जल्द ही आपके सामने हाजिर करूँगा। 15) रु. की तो और बात है, क्या पंडितजी इतना भी न मानेंगे ! उसने रुपये लिये और ले जाकर पंडितजी के चरण-कमलों पर अर्पण कर दिये। पंडितजी ने विस्मित होकरपूछा, ‘ क़िसी से उधार लिये क्या ? ‘शंकर –‘नहीं महाराज, ‘ आपके असीस से अबकी मजूरी अच्छी मिली। ‘विप्र –‘लेकिन यह तो 60) रु. ही हैं ! ‘शंकर — ‘ हाँ महाराज, इतने अभी ले लीजिए, बाकी मैं दो-तीन महीने में दे दूँगा, मुझे उरिन कर दीजिए। ‘विप्र –‘उरिन तो जभी होगे जबकि मेरी कौड़ी-कौड़ी चुका दोगे। जाकर मेरे 15) रु. और लाओ। ‘शंकर –‘महाराज, इतनी दया करो; अब साँझ की रोटियों का भी ठिकाना नहीं है, गाँव में हूँ तो कभी-न-कभी दे ही दूँगा। ‘विप्र –‘मैं यह रोग नहीं पालता, न बहुत बातें करना जानता हूँ। अगर मेरे पूरे रुपये न मिलेंगे तो आज से 3) रु. सैकड़े का ब्याज लगेगा। अपने रुपये चाहे अपने घर में रक्खो, चाहे मेरे यहाँ छोड़ जाओ।शंकर –‘अच्छा जितना लाया हूँ उतना रख लीजिए। मैं जाता हूँ, कहीं से 15) रु. और लाने की फिक्र करता हूँ।शंकर ने सारा गाँव छान मारा, मगर किसी ने रुपये न दिये, इसलिए नहीं कि उसका विश्वास न था, या किसी के पास रुपये न थे, बल्कि इसलिए कि पंडितजी के शिकार को छेड़ने की किसी की हिम्मत न थी।क्रिया के पश्चात् प्रतिक्रिया नैसर्गिक नियम है। शंकर साल-भर तक तपस्या करने पर भी जब ऋण से मुक्त होने में सफल न हो सका तो उसका संयम निराशा के रूप में परिणत हो गया। उसने समझ लिया कि जब इतना कष्ट सहने पर भी साल-भर में 60) रु. से अधिक न जमा कर सका, तो अब और कौन सा उपाय है जिसके द्वारा इसके दूने रुपये जमा हों। जब सिर पर ऋण का बोझ ही लादना है तो क्या मन-भर का और क्या सवा मन का। उसका उत्साह क्षीण हो गया, मेहनत से घृणा हो गयी। आशा उत्साह की जननी है, आशा में तेज है, बल है, जीवन है। आशा ही संसार की संचालक शक्ति है। शंकर आशाहीन होकर उदासीन हो गया। वह जरूरतें जिनको उसने साल-भर तक टाल रखा था, अब द्वार पर खड़ी होनेवाली भिखारिणी न थीं, बल्कि छाती पर सवार होनेवाली पिशाचनियाँ थीं, जो अपनी भेंट लिये बिना जान नहीं छोड़तीं। कपड़ों में चकत्तियों के लगने की भी एक सीमा होती है। अब शंकर को चिट्ठा मिलता तो वह रुपये जमा न करता, कभी कपड़े लाता, कभी खाने की कोई वस्तु। जहाँ पहले तमाखू ही पिया करता था, वहाँ अब गाँजे और चरस का चस्का भी लगा। उसे अब रुपये अदा करने की कोई चिन्ता न थी मानो उसके ऊपर किसी का एक पैसा भी नहीं आता। पहले जूड़ी चढ़ी होती थी, पर वह काम करने अवश्य जाता था, अब काम पर न जाने के लिए बहाना खोजा करता।इस भाँति तीन वर्ष निकल गये। विप्रजी महाराज ने एक बार भी तकाजा न किया। वह चतुर शिकारी की भाँति अचूक निशाना लगाना चाहते थे। पहले से शिकार को चौंकाना उनकी नीति के विरुद्ध था। एक दिन पंडितजी ने शंकर को बुलाकर हिसाब दिखाया। 60) रु. जो जमा थे वह मिनहा करने पर अब भी शंकर के जिम्मे 120) रु. निकले। शंकर –‘इतने रुपये तो उसी जन्म में दूँगा, इस जन्म में नहीं हो सकते। ‘विप्र –‘मैं इसी जन्म में लूँगा। मूल न सही, सूद तो देना ही पड़ेगा। ‘शंकर — ‘ एक बैल है, वह ले लीजिए और मेरे पास रक्खा क्या है। ‘विप्र –‘मुझे बैल-बधिया लेकर क्या करना है। मुझे देने को तुम्हारे पास बहुत कुछ है। ‘शंकर –‘और क्या है महाराज ? ‘विप्र –‘क़ुछ है, तुम तो हो। आखिर तुम भी कहीं मजूरी करने जाते ही हो, मुझे भी खेती के लिए मजूर रखना ही पड़ता है। सूद में तुम हमारे यहाँ काम किया करो, जब सुभीता हो मूल को दे देना। सच तो यों है कि अबतुम किसी दूसरी जगह काम करने नहीं जा सकते जब तक मेरे रुपये नहीं चुका दो। तुम्हारे पास कोई जायदाद नहीं है, इतनी बड़ी गठरी मैं किस एतबार पर छोड़ दूँ। कौन इसका जिम्मा लेगा कि तुम मुझे महीने-महीने सूद देते जाओगे। और कहीं कमाकर जब तुम मुझे सूद भी नहीं दे सकते, तो मूल की कौन कहे ?’शंकर –‘महाराज, सूद में तो काम करूँगा और खाऊँगा क्या ? ‘विप्र –‘तुम्हारी घरवाली है, लड़के हैं, क्या वे हाथ-पाँव कटाके बैठेंगे। रहा मैं, तुम्हें आधा सेर जौ रोज कलेवा के लिए दे दिया करूँगा। ओढ़ने को साल में एक कम्बल पा जाओगे, एक मिरजई भी बनवा दिया करूँगा, औरक्या चाहिए। यह सच है कि और लोग तुम्हें छ: आने देते हैं लेकिन मुझे ऐसी गरज नहीं है, मैं तो तुम्हें रुपये भरने के लिए रखता हूँ। ‘शंकर ने कुछ देर तक गहरी चिन्ता में पड़े रहने के बाद कहा, ‘ महाराज यह तो जन्म-भर की गुलामी हुई। ‘विप्र –‘ग़ुलामी समझो, चाहे मजूरी समझो। मैं अपने रुपये भराये बिना तुमको कभी न छोडूँगा। तुम भागोगे तो तुम्हारा लड़का भरेगा। हाँ, जब कोई न रहेगा तब की बात दूसरी है। ‘इस निर्णय की कहीं अपील न थी। मजूर की जमानत कौन करता, कहीं शरण न थी, भागकर कहाँ जाता, दूसरे दिन से उसने विप्रजी के यहाँ काम करना शुरू कर दिया। सवा सेर गेहूँ की बदौलत उम्र-भर के लिए गुलामीकी बेड़ी पैरों में डालनी पड़ी। उस अभागे को अब अगर किसी विचार से संतोष होता था तो यह था कि वह मेरे पूर्व-जन्म का संस्कार है। स्त्री को वे काम करने पड़ते थे, जो उसने कभी न किये थे, बच्चे दानों को तरसतेथे, लेकिन शंकर चुपचाप देखने के सिवा और कुछ न कर सकता था। वह गेहूँ के दाने किसी देवता के शाप की भाँति यावज्जीवन उसके सिर से न उतरे।शंकर ने विप्रजी के यहाँ 20 वर्ष तक गुलामी करने के बाद इस दुस्सार संसार से प्रस्थान किया। 120) अभी तक उसके सिर पर सवार थे। पंडितजी ने उस गरीब को ईश्वर के दरबार में कष्ट देना उचित न समझा, इतने अन्यायी, इतने निर्दयी न थे। उसके जवान बेटे की गरदन पकड़ी। आज तक वह विप्रजी के यहाँ काम करता है। उसका उद्धार कब होगा; होगा भी या नहीं, ईश्वर ही जाने।पाठक ! इस वृत्तांत को कपोल-कल्पित न समझिए। यह सत्य घटना है। ऐसे शंकरों और ऐसे विप्रों से दुनिया खाली नहीं है।( साभार हिंदी समय )
●●●
प्रेमचंद और उनकी लेखनी को विनम्र प्रणाम और उनका स्मरण।

Mountain Day

Ain’t no mountain high enough to keep people from celebrating Mountain Day in Japan. The day is a natural fit because of Japan’s hilly and mountainous terrain. This fairly new holiday which takes place annually on August 11, reminds us to see mountains as natural sanctuaries of peace. Mountain Day encourages everyone, especially those who are boxed into the flatlands of dense, urban centers; to use the day exploring nature and taking in wondrous views while breathing deeply of fresh, mountain air. Pondering the blessings that mountains offer is reflective of Shintoism, the dominant religious practice in Japan.


MOUNTAIN DAY TIMELINE 2014

Japan’s government announces a plan to add Mountain Day as a public holiday
“Yama no Hi” known as Mountain Day in Japanese, is officially announced — bringing the total number of public holidays in Japan to 16.

2016
The first official Mountain Day
Mountain Day, a holiday promoting love for Japan’s mountains, takes place after persistent campaigns by various mountain-related groups.

2019
The public will gather during a new ceremony for Mountain Day in the Japanese Alps
Since Mountain Day was only initiated in 2014, there has traditionally been no official ceremonies marking the day. That’s about to change — with the first National Ceremony for Mountain Day set to take place in the Japanese Alps.


MOUNTAIN DAY ACTIVITIES

Take a spin on your mountain bike
Whenever we think of mountains, we only seem to consider hiking or climbing them. But there’s another scenic way to take in the splendors of mountain vistas — mountain biking. Just make sure to get your bike checked out thoroughly before you head out and don’t forget your helmet!

Go camping
Sure, it’s important to get your exercise when you visit mountainous areas. But if you’re not the most in-shape person around, consider just packing up some gear and camp out near the base of a mountain. You get the same benefit of refreshing mountain air and beautiful, starry nights without the wear and tear on your body. Once you settle in, collect your bestie and take a nice, long walk.

Walk, hike and climb
For those who consider themselves die-hards, there’s nothing better than gearing up for a daylong walk, hike or climb up a mountain. Bring your camera because you don’t want to miss a thing but be careful and don’t get too close to the edge. If you’re lucky enough to get all the way to the summit, sit and bask in the stillness and the vision of peace from on high.

WHY WE LOVE MOUNTAIN DAY

Mountain lovers fought for it
Various mountain groups pushed hard for an official day to cast work aside and head to the mountains for fun and exercise. Additionally, the Japanese government saw the holiday as a boost to the economy — a win-win all around. With its rocky terrain, Japan promotes Mountain Day on August 11 as a natural fit for groups seeking the serenity of the region’s various mountains. Mountain Day devotees also believe that the written numerical characters for 11 resemble either a mountain top or two trees.

It’s an excuse to climb Mt. Fuji
Mt. Fuji is Japan’s most famous mountain and Mountain Day is sandwiched in between Mt. Fuji’s climbing season, from the beginning of July until the beginning of September. That’s an ideal time for the approximately 300,000 annual hikers and mountain climbers to pay homage. At that time, there’s no trace of snow on the trails and the weather is balmy.

Japanese mountains are sacred spaces
Japan has three holy mountains — Mt. Tate, Mt. Haku and of course, Mt. Fuji. This mountain was first climbed by a monk in 663 A.D. Mountains have long been places of meditation and worship by Shintoists since the seventh century.



𝙼𝙾𝚄𝙽𝚃𝙰𝙸𝙽 𝙳𝙰𝚈 𝙳𝙰𝚃𝙴𝚂

𝚈𝚎𝚊𝚛 𝙳𝚊𝚝𝚎          𝙳𝚊𝚢
𝟸𝟶𝟸𝟶 𝙰𝚞𝚐𝚞𝚜𝚝 𝟷𝟷 𝚃𝚞𝚎𝚜𝚍𝚊𝚢
𝟸𝟶𝟸𝟷 𝙰𝚞𝚐𝚞𝚜𝚝 𝟷𝟷 𝚆𝚎𝚍𝚗𝚎𝚜𝚍𝚊𝚢
𝟸𝟶𝟸𝟸 𝙰𝚞𝚐𝚞𝚜𝚝 𝟷𝟷 𝚃𝚑𝚞𝚛𝚜𝚍𝚊𝚢
𝟸𝟶𝟸𝟹 𝙰𝚞𝚐𝚞𝚜𝚝 𝟷𝟷 𝙵𝚛𝚒𝚍𝚊𝚢
𝟸𝟶𝟸𝟺 𝙰𝚞𝚐𝚞𝚜𝚝 𝟷𝟷 𝚂𝚞𝚗𝚍𝚊𝚢

मैत्री दिनाच्या निमित्ताने हार्दिक शुभेच्छा

कसा असावा आपला हक्काचा एक मित्र ?

मित्र पाहिजे असा
कधी कधी तिढ्यात😏
कधी कधी कोड्यात😇
तर कधी गोडीत बोलणारा.❤

मित्र पाहिजे असा
कधी सुख वाटणारा…
कधी दु:ख वाटणारा…
कधी समजून घेणारा…
तर कधी समजावून सांगणारा…

मित्र पाहिजे असा….
कधी आपलंस करणारा
कधी 😪अश्रु पुसणारा
तर कधी कधी हक्काने ओरडणारा..😠😠

मित्र पाहिजे असा
नेहमी 💝मन💝 जाणणारा…
सतत ❤ह्रदयात❤ बसणारा
तर कधी गालातल्या गालात हसणारा..😌☺

मित्र पाहिजे असा
योग्य ती वाट दाखवणारा🛣
तर कधी कौतुकाने पाहणारा🙀
संकटात ��हात देणारा…

मित्र पाहिजे असा..
👄ओठावर 😊हसु आणणारा
कधी डोळे 👀👀वटारणारा
चुकलं तर 👂🏻कान👂🏻 धरणारा…

मित्र पाहिजे असा…
जीवाला जीव देणारा..
कधी 😏भाव😏 खाणारा
तर कधी भाव देणारा…😔😔

मित्र पाहिजे असा…
कधी तिखट बोलणारा…
कधी तिखट वागणारा..
कधी गोडी लावणारा…

मित्र पाहिजे असा…
मंजुळ पाव्यासारखा
दुधाच्या खव्यासारखा…
आणि
आयुष्यभर साथ देणारा..

मित्र पाहिजे असा..

🙏🏻💐👨🏻‍✈👨🏻‍💼🌹🌷


काळजाचा एक परीस

पोरीची पसंती आली की
बापाच काळीज धडधडत
चिमणी घरटं सोडणार
म्हणून आतल्या आत खूप रडत
हसरे खेळकर बाबा एकदम
धीर गंभीर दिसू लागतात
पोरीला पाणी मागण्या पेक्षा
स्वतः च उठून घेतात
या घरातील चिवचिवाट
कायमचा थांबणार असतो
म्हणून बाप लेक झोपल्यावर
तिच्या कडे पाहून रडत असतो
अंबुच्या लिंबूच्या करत
कधी मोठी झाली कळलेच नाही
बाप सांगतो तिला सोडून
मला कधी पाणी ही गिळले नाही
दिवसातून एकदा तरी
मायेने जवळ घ्यावे वाटते
परक्याचं धन असलं
तरी दयायला मात्र नको वाटते
उठल्या पासून झोपेपर्यंत
बाबा ची काळजी घेत असते
आज ना उद्या जाणार म्हणून
लेक जरा जास्तच लाडाची असते
पोरगी जाणार म्हणल की
बाप आतून तुटून जातो
कळतं नाही बैठकीतून
अचानक का उठून जातो
इकडे तिकडे जाऊन
गुपचूप डोळे पुसत असतात
पोरीचे कल्याण झाले म्हणून
पुन्हा बैठकीत येऊन हसत असतात
तिचा सारा जीवनपट
क्षणोक्षणी आठवत राहतो
डोळ्यांत येणाऱ्या आसवांना
बाबा परत पाठवत राहतो
एका अर्थाने पोरगी म्हणजे
काळजी करणारी आईच असते
पोटचा गोळा देणार्‍या ची
कहाणी खुपच वेगळी असते….

श्रावणी सोमवार

तारिख २७ जुलै २०२०.

श्रावण सोमवार

सोमवार महादेव, शंकर, शिव चा वार,

श्रावण महिना त सकाळी उपवास करतात.

पाच वाजता उपवास सोडतात.

फळ, शाबूदाणा खिचडी खातात.

कोथिंबीर चालत नाही.

धने पासून कोथिंबीर तयार करतात.

शिव चे भक्त संतापी असतात.

कोणी शिकविले तर अपमान वाटतो त्यांना.

इतके संतापी कि मारामारी पण करतात.

तिसर मुल तस च संतापी असत.

शिव मुला चे मुंडक मोडणारे.

किती संताप आहे बघां, कथा आहेत.

महादेव ला बेल पत्री वाहतात पांढरी फुल वाहतात.

दूध घालतात, हळद कुंकू वाहत नाही.

महादेव याची मनोभावे पूजा करा..

राजाने सर्व गाव च दुध महादेव ला वाहिले, पण गाभारा भरला नाही आजीने घर चे फुल पात्रभर दुध वाहिले तर लगेच महादेव चा गाभारा भरला. घर च्या ना खान जेवण दिल तृप्त केल. घर सांभाळल नंतर देव पूजा केली.

देव नुसत पूजा आवडत नाही घर सांभाळून काम केल तर देव प्रसन्न होतो.

महादेव शिवशंकर 🙏🙏🙏

एक कागदाचं पान

असंच असतं बघा
एक कागदाचं पान असतं

श्री लिहिलं तर पूजलं जातं
प्रेम लिहिलं तर जपलं जातं
अप्रिय लिहिलं तर फाडलं जातं
एक कागदाचं पान असतं
विमान बनवून भिरकावलं जातं
होडी बनवून पाण्यात सोडलं जातं
भिरभिर म्हणून नाचवलं जातं
निरुपयोगी म्हणून चुरगळलं जातं –
एक कागदाचं पानं असतं

लेखणी ला हात देतं
कुंचला असला तर साथ देतं
हिशोब असला तर व्यवहार देतं
वकील असला तर साक्ष देतं
एक कागदाचं पान असतं

बातमी असेल तर वर्तमानपत्र होतं
प्रश्न पडला तर कोडं बनतं
उत्तर आलं तर दिलासा बनतं
शुभवार्ता होऊन निमंत्रण बनतं
संदेश लिहिला तर टपाल बनतं
एक कागदाचं पानं असतं

माणसाचं आयुष्य
आणि
एक कागदाचं पानं
तसं पाहिलं तर

खुपचं समान असतं

नागपंचमी

नागपंचमी हा हिंदूंचा एकप्रमुख सण आहे . मते हिंदू पंचांग , पंचमी च्या शुक्ल पक्ष च्या कराची महिन्यात आहे नाग पंचमी ‘म्हणून साजरा केला. या दिवशी, नाग देवता किंवा सापाची पूजा केली जाते आणि त्यांना दुधाने स्नान दिले जाते . परंतु काही ठिकाणी भोजन देण्याची परंपरा चालली आहे. सापाला आहार दिल्यास tionलर्जीमुळे पचन किंवा मृत्यू होतो. शास्त्रात नागांना दूध न देण्यास सांगण्यात आले आहे, तर दुधाने स्नान करण्यास सांगितले आहे. 
नाग पंचमी व्रतअधिकृत नावनाग पंचमी व्रतअनुयायीहिंदू , भारतीय , भारतीय डायस्पोराप्रकारहिंदूएक उद्देशसर्वांत उत्तम

नागपंचमीच्या त्याच दिवशी जगभरातील कुस्तीपटू भाग घेणारी बरीच खेडी व गावे कुस्ती खेळतात . या दिवशी गायी , बैल इत्यादी प्राण्यांना नदी, तलावामध्ये नेऊन स्नान केले जाते. या दिवशी अष्टनागांची पूजा केली जाते. 
वासुकीः

तक्षक्षवा कलय्यो मनिभद्रकः।

ऐरावतो धृतराष्ट्रः कर्कोटाखानंजयःअथहेभ्यं प्रयंतीन्ती प्राणिनिन प्रणजीविनामम् ( पूर्ववर्ती पुराण – 32-2-4)(अर्थ: वासुकी, तक्षक, कालिया, मणिभद्रक, ऐरावत, धृतराष्ट्र, कर्कोटक आणि धनंजय – हे जीवांना अभय प्रदान करतात.)आजच्या पवित्र सणानिमित्त वाराणसी (काशी) येथे नाग कुआन नावाच्या ठिकाणी मोठा मेळा भरला जातो , अशी कथा आहे की तक्षक गरुड जी संस्कृत शिकण्यासाठी घाबरल्यामुळे काशी लहानपणी या ठिकाणी आले होते, परंतु गरुड जी त्यांना हे कळले आणि त्याने तक्षकवर हल्ला केला, परंतु आपल्या गुरूच्या प्रभावामुळे गरुड जीने अभय यांना तक्षक नागला दान केले, तेव्हापासून नाग पंचमीच्या दिवसापासून येथे नागांची पूजा केली जाते. असे म्हटले जाते की जो कोणी येथे नागपंचमीच्या दिवशी नाग पूजा करतो आणि त्याची पूजा करतो त्याच्या जन्माच्या चार्टातील सर्प दोष दूर होतो.

संस्कृती

हिंदू संस्कृतीने सर्व प्राणी, पक्षी आणि वनस्पती यांच्याशी घनिष्ट संबंध जोडण्याचा प्रयत्न केला आहे. आपल्याकडे येथे गाय उपासना आहे. बर्‍याच बहिणी नाइटिंगेल पाळतात. कोकिळ दिसल्यास किंवा त्याचे कान कानावर असल्यास ते इतका वेगवान आहे. वृषभोत्सवाच्या दिवशी येथे बैलाची पूजा केली जाते. वट-सावित्रीसारख्या उपोषणामध्ये वड्यांची पूजा केली जाते, परंतु जेव्हा आपण नाग पंचमीसारख्या दिवशी नागांची पूजा करतो, तेव्हा आपल्या संस्कृतीचे वेगळेपण कळस गाठते.

आम्ही त्यांच्याशी गायी, बैल, कोकिळे इत्यादींची पूजा करुन त्यांच्याशी जवळीक साधण्याचा प्रयत्न करतो कारण ते उपयुक्त आहेत. परंतु आपल्या सापांचा काय उपयोग आहे, त्याउलट, जर तो कापला गेला तर नकळत रहा, राहू नका. आपण सर्व त्याला घाबरत आहोत. बर्‍याच लोकांना असा विश्वास आहे की नागच्या या भीतीने नागपूजा सुरू झाली असावी, परंतु ही श्रद्धा आपल्या संस्कृतीशी सुसंगत दिसत नाही.

नागांना देव म्हणून स्वीकारण्यात आर्यांच्या हृदयाचे मोठेपण आपल्याला पाहायला मिळते. आर्यांना या गर्जनाने पुढे जाणे, वेगवेगळ्या लोकांची उपासना करणारे अनेक गटांशी संपर्क साधावा लागला. वेदांच्या प्रभावी कल्पना त्यांच्यापर्यंत पोहोचवण्यासाठी आर्यांना खूप कष्ट करावे लागले.

जर विविध गटांमधील पूजा पद्धतीत फरक केल्यामुळे उद्भवलेला वाद दूर झाला तर मानव केवळ वेदांच्या उज्ज्वल आणि भव्य कल्पनांचा स्वीकार करेल, ज्यावर आर्य लोकांवर अतूट भक्ती होती. ते यशस्वी करण्यासाठी, आर्यांनी वेगवेगळ्या देवतांनी वेगवेगळ्या हातांनी चालणार्‍या देवतांची उपासना स्वीकारली आणि त्यांनी वेगवेगळ्या घटकांना स्वत: मध्ये आत्मसात केले. आम्हाला या विविध पूजा स्वीकारल्यामुळेच नागपूजा मिळाली असावी, असे दिसते.

भारतात सर्प पूजा

भारत हा एक शेतीप्रधान देश होता. साप शेतांचे रक्षण करते, म्हणून त्यास क्षेत्रपाल असे म्हणतात. साप, पशू नुकसान करणारे घटक, प्राणी, उंदीर इत्यादींचा नाश करून आमची शेते हिरवेगार ठेवतो.

साप आपल्याला बर्‍याच मूक संदेश देखील देतो. आपल्याकडे सापाचे गुण पाहण्यासाठी गुणात्मक आणि आश्चर्यचकित दृष्टी असली पाहिजे. भगवान दत्तात्रेयांना अशी एक शुभ दृष्टी होती, म्हणूनच त्याला सर्व गोष्टींकडून काही शिकायला मिळाले.

साप सहसा विनाकारण कोणालाही चावत नाहीत. तो फक्त त्याचा छळ करतो जे त्याला त्रास देतात किंवा त्रास देतात. साप देखील प्रभूचा सर्जन आहे, जर तो नुकसान न करता सहज निघून गेला किंवा निर्दोष म्हणून जगला तर आपल्याला जिवे मारण्याचा आम्हाला अधिकार नाही. जेव्हा आपण त्याचा जीव घेण्याचा प्रयत्न करतो, तेव्हा त्याने आपला जीव वाचवण्यासाठी किंवा त्याचे जीवन जगण्यासाठी आपला चावा घेतला तर त्याला दुष्ट कसे म्हटले जाऊ शकते? आपण आपल्या आत्म्यांचा जीव घेण्याचा प्रयत्न करीत नाही?

साप सुगंधास फारच आनंददायक आहे. तो चंपाच्या झाडाला चिकटून जगतो किंवा तो चंदनच्या झाडावर जगतो. तो केवडाच्या जंगलातही भटकतो. तिला सुगंध आवडतो, म्हणून तिला भारतीय संस्कृती आवडते. प्रत्येक मनुष्याला जीवनात पुण्यांचा सुगंध, चांगल्या विचारांची भावना, ती सुगंध आपल्याला प्रिय वाटेल.

आम्हाला माहित आहे की साप विनाकारण कोणालाही चावत नाही. वर्षानुवर्षे कठोर परिश्रम करून एखाद्याला चावा देऊन तो वाया गेलेला वेळ गमावू इच्छित नाही. जर आपण आयुष्यात काही कठोरता केली तर ती आपल्याला शक्ती देखील देईल. अशी अपेक्षा आहे की ही शक्ती एखाद्याच्या क्रोधाने खर्च केली पाहिजे, दुर्बलांना आश्चर्यचकित करण्यासाठी, किंवा अशक्त व्यक्तींना शोक करण्यास, आपली शक्ती विकसित करण्यात, इतर अक्षमांना सक्षम बनवण्यामध्ये, दुर्बलांना बळकटी देण्यासाठी खर्च केले पाहिजे.

साप रत्न

काही दिव्य सापांच्या मेंदूत रत्न असतात. रत्न अमूल्य आहे. आपल्या मेंदूत जीवनातल्या अनमोल गोष्टी (वस्तू) देखील दिल्या पाहिजेत. समाजातील मुकुटमणीसारखे महान लोक आपल्या मनावर असले पाहिजेत. आपण त्यांची पालखी प्रेमाने उंचावली पाहिजे आणि त्यांच्या विचारांनुसार आपले जीवन घडविण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे. अध्यात्मशास्त्र, जे सर्व विषयांमधून प्रकट होते, आपल्या जीवनात एक अद्वितीय आकर्षण असले पाहिजे. आत्म-विकासात मदत करू नका, त्या ज्ञानाला ज्ञान कसे म्हटले जाऊ शकते?

साप बिलावर जगतो आणि बहुतेक एकांत खातो. म्हणून मुमुक्षुंनी सार्वजनिक मेळावे टाळले पाहिजे. या संदर्भात सर्पाचे एक उदाहरण दिले आहे.

देव आणि राक्षसांनी केलेल्या समुद्र मंथनाचे एक साधन बनून, वासुकी नागने परमेश्वराच्या कार्यामध्ये दुष्टांना वाद्य बनण्याचा मार्ग खुला केला आहे. जर एखादी वाईट व्यक्ती देखील योग्य मार्गावर आली तर तो सांस्कृतिक कार्यात आपला मोठा मोबदला देऊ शकेल आणि अशक्तपणा जर सतत अशक्तपणा चालू राहिला तर त्याने आपल्या आदरातिथ्यासाठी जास्त अभिमान बाळगण्याची गरज नाही.

जर दुर्जनसुद्धा भगवद् कार्यात सामील झाला, तर भगवान त्यालाही स्वीकारतात, याने शिव आपल्या गळ्यात साप घालून विष्णूला विश्रांती घेतात.

संपूर्ण सृष्टीच्या हितासाठी पावसाने हद्दपार केलेला साप आपल्या पाहुणे म्हणून आमच्या घरी आल्यावर कृतज्ञ बुद्धीने त्याची उपासना करणे आपले कर्तव्य आहे. अशाप्रकारे, श्रावण महिन्यातच नाग पंचमीचा सण ठेवून आपल्या agesषींनी बरेच औचित्य दाखविले आहे.



पद्धत

  • सकाळी उठल्यानंतर घर स्वच्छ करून नित्यकर्मातून निवृत्ती घ्या.
  • आंघोळ झाल्यावर स्वच्छ कपडे घाला.
  • पूजेसाठी ताजे अन्न जसे की शेवया-तांदूळ इ. काही भागात नागपंचमीपासून एक दिवस अन्न तयार केले जाते आणि नागपंचमीच्या दिवशी शिळे अन्न खाल्ले जाते.
  • यानंतर, जेरुळ पोतकर पूजनाची जागा भिंतीवर बनविली जाते. नंतर कच्च्या दुधात कोळसा बारीक करा आणि त्याला गेर पुट्टीच्या भिंतीवरील घरासारखे बनवावे आणि त्यामध्ये बरेच नागदेव करावे.
  • काही ठिकाणी पाच डोक्या असलेल्या नागदेवतेची पूजा घराच्या मुख्य दरवाजाच्या दोन्ही बाजूला सोन्या, चांदी, लाकूड व मातीच्या पेन आणि हळदीच्या व चंदनच्या किंवा शेणाच्या शाईने केली जाते.
  • सापाच्या बांबीमध्ये प्रथम एक वाटी दुधात येते.
  • आणि मग नागदेवताच्या दधा, दुर्वा, कुशा, गंध, अक्षता, पुष्पाळा, पाणी, कच्चा दूध, रोली आणि तांदूळ इत्यादींची पूजा करून ते सिंचन आणि मिठाईचे सेवन करतात.
  • आरतीनंतर कथा ऐकावी.

संपूर्ण श्रावण महिन्यात, विशेषत: नागपंचमीला पृथ्वी खोदण्यास मनाई आहे. या दिवशी खीर खायला घालतो आणि सापाला दूध दिले जाते. सावन महिन्याच्या कृष्ण पक्षाच्या पाचव्या दिवशी नाग पंचमी देखील साजरी केली जाते. या दिवशी पांढर्‍या कमळांची पूजा केली जाते.




नागपंचमीचा दिवस

  • या दिवशी नागदेव अवश्य पाहिले पाहिजेत.
  • बांबी (नागदेवतांचे घर) यांची पूजा करावी.
  • सुगंधित फुले व चंदन यांनीच नागदेवतेची पूजा केली पाहिजे कारण नागदेवाला सुगंध आवडतो.
  • K कुरुकुल्य हं फाट स्वाहाचा जप केल्यास सर्पाचा आजार दूर होतो.

गोष्ट

प्राचीन काळी एका सेठजीला सात मुलगे होते. सात विवाहित होते. धाकट्या मुलाची बायको सुजाण आणि सभ्य होती, पण त्याला भाऊ नव्हता.

एके दिवशी मोठी सून घरात सर्व पिढ्यांना माती आणण्यासाठी एकत्र येण्यास सांगितले आणि सर्व दालिस (खर आणि मूस याने बनवलेल्या लहान आकाराच्या टोपल्या) आणि खुर्पी माती खोदण्यास सुरवात केली. मग तिथे एक साप आला, ज्यांना मोठी व सून यांनी खुरांनी मारण्यास सुरवात केली. हे पाहून धाकट्या सूनने तिला थांबवले आणि म्हणाली- ‘मारू नकोस? हा गरीब निर्दोष

हे ऐकून मोठी सून तिला मारली नाही, मग साप एका बाजूला बसला. मग धाकट्या सून तिला म्हणाल्या – “आम्ही नुकतेच परत आलो आहोत आणि येथून निघत नाही.” असं म्हटल्यावर ती सर्व माती घेऊन घरी गेली आणि कामात अडकली आणि सापाला दिलेल्या आश्वासनाला विसरली.

जेव्हा तिला दुसर्‍या दिवसाची आठवण झाली तेव्हा ती तेथे सर्वांसोबत पोहोचली आणि त्या ठिकाणी साप बसलेला पाहिला – नमस्कार सर्प भाऊ! साप म्हणाला- ‘तू भाऊ म्हणालास म्हणून मी तुला सोडतो, नाहीतर मी खोटे बोलल्यामुळे तुम्हाला त्रास दिला असता.’ ती म्हणाली – भाऊ, मी चूक केली आहे, त्याची क्षमा मागा, मग साप म्हणाला – ठीक आहे, आजपासून तू माझी बहीण आहेस आणि मी तुझा भाऊ आहे. आपल्याला काय हवे आहे ते विचारा. ती म्हणाली – भाऊ! मला कोणीही नाही, तू माझा भाऊ होशील हे चांगले आहे.

काही दिवसांनंतर तो सापचे रूप ठेवून त्याच्या घरी आला आणि म्हणाला, ‘माझ्या बहिणीला पाठवा.’ प्रत्येकाने म्हटले की ‘त्याला भाऊ नाही, म्हणून तो म्हणाला – मी दूरचा नातेसंबंधात त्याचा भाऊ आहे, फक्त बालपणात बाहेर गेला होता. तिची समजूत काढल्यानंतर घरातील लोकांनी छोटी यांना तिच्याबरोबर पाठवले. त्याने परिच्छेदात सांगितले की ‘मी तिथेच साप आहे, म्हणून घाबरू नकोस आणि जिथे चालण्यास अडचण आहे तिथे माझी चौकशी घे. तिने सांगितल्याप्रमाणे केले आणि अशा प्रकारे ती तिच्या घरी पोहोचली. तिथली संपत्ती पाहून तिला आश्चर्य वाटले.

एके दिवशी सर्पाची आई त्याला म्हणाली- ‘मी कामावर जात आहे, तुझ्या भावाला थंड दूध द्या. त्याला याची हरकत नव्हती आणि त्याने गरम दूध दिले, ज्यामध्ये त्याचा चेहरा रागाच्या भरात जळाला. हे पाहून सापाची आई खूप रागावली. पण सापाने स्पष्टीकरण दिल्यानंतर ती गप्प बसली. मग सर्प म्हणाला की आता बहिणीला त्याच्या घरी पाठवावे. मग सर्पाने आणि त्याच्या वडिलांनी त्याच्याकडे भरपूर सोने, चांदी, दागिने, कपडे आणि कपडे इत्यादि दिले.

एवढी संपत्ती पाहून मोठी सून ईशाला म्हणाली- भाऊ खूप श्रीमंत आहे, तुम्ही त्याच्याकडून जास्त पैसे आणावेत. जेव्हा सर्पाने हे वचन ऐकले तेव्हा त्याने त्या वस्तू सोन्यासह आणल्या. हे पाहून मोठी सून म्हणाली- ‘त्यांना स्वच्छ करण्याची झाडूही सोन्याची असावी’. मग सापही सोन्याने झाडू आणला.

त्या सापाने धाकट्या सूनला हि di्यांचा एक अद्भुत हार दिला. त्या देशाच्या राणीनेही तिची स्तुती ऐकली आणि ती राजाला म्हणाली की सेठच्या धाकट्या सूनचे हार येथे यावेत. त्यांच्याकडून हार घेऊन राजाने लवकरच हजर राहावे असा आदेश राजाने मंत्र्यांना दिला.मिती सेठजींकडे जाऊन म्हणाले की, ‘महाराणीजी लहान सूनची हार घालतील, ती मला देईल’. भीतीमुळे सेठजींनी धाकट्या सूनला पराभूत केले.

लहान सूनला ती खूप वाईट वाटली, तिला तिच्या सापाच्या भावाची आठवण झाली आणि जेव्हा तो आला तेव्हा प्रार्थना केली – भाऊ! राणीने हार चोरले आहे, आपण असे काहीतरी करा की जेव्हा ती हार तिच्या गळ्यामध्ये राहिली तर ती फार काळ साप बनते आणि जेव्हा ती माझ्याकडे परत येते तेव्हा ती हिरे आणि मणी बनते. त्या सापाने अगदी तेच केले. राणीने हार घालताच तो साप झाला. हे पाहून राणी किंचाळली आणि रडू लागली.

हे पाहून राजाने सेठला धाकट्या सूनला तातडीने पाठविण्यास बातमी पाठविली. सेठजी घाबरले की राजाला काय कळेल? तो स्वत: धाकट्या सूनसह दिसला. राजाने लहान सूनला विचारले की तू काय जादू केलीस, मी तुला शिक्षा करीन. तरुण सून म्हणाली- राजन! क्षमा, ही हार अशी आहे की, माझ्या गळ्यात हिरे आणि मणी आहेत आणि ती दुसर्‍याच्या गळ्यात साप बनते. हे ऐकून राजाने साप फिरवला आणि त्याला दिले आणि म्हणाला – आता ते घालताना दाखवा. धाकट्या सूनने तिला परिधान करताच, हिरे देखील केले.

हे पाहून, राजाने त्याच्या बोलण्यावर विश्वास ठेवला आणि त्याला आनंद झाला आणि त्याने त्याला बरीच चलनेही दिली. तरूण ती गळ्यात हार आणि यासह घरी परतली. तिची संपत्ती पाहून मोठी सून तिच्या नव husband्याला शिकवते की ईर्ष्या कोठून आली आहे. हे ऐकून तिचा नवरा बायकोला बोलला आणि म्हणाला – मला सांग की तुला हे पैसे कोणी दिले? मग तिला सापाची आठवण होऊ लागली.

त्यावेळी साप दिसला आणि म्हणाला – जर माझ्या धर्मात माझ्या बहिणीच्या आचरणावर शंका असेल तर मी ते खाईन. हे ऐकून धाकट्या सूनचा नवरा खूप आनंद झाला आणि त्याने नाग देवताला मोठा आदरातिथ्य केले. त्याच दिवसापासून नागपंचमीचा सण साजरा केला जातो आणि स्त्रिया आपला भाऊ म्हणून सर्पाची पूजा करतात.

प्यार – मोहब्बत

स्त्री – एक आधार या जगाला

आदर असावा एका स्त्रीचा तिने कोणा कोणाची या जगात भूमिका गाजवली आहे .

म्हणून तर

ती कोणाची आई
कोणाची बहीण

कोणाची मुलगी


कोणाची पत्नी
कोणाची प्रियसी आहे
कोणासाठी मैत्रीण
तर
कोणासाठी शिक्षक आहे .

प्रत्येक गोष्टीसाठी ती एक जिवंत उदाहरण आहे .

ज्याच्याजवळ नाही आहे ना त्यांनाच तिची खूप किंमत कळते.

जन्मासाठी आई हे जग दाखवायला.

रक्षाबंधन ताई व मस्तीच्या बचावा पासुन रक्षानासाठी या मस्तीवरच्या मारापासुन मागे करायला.
  
कोणाच्या वास्तव्याचा आधार असलेली ती आधार मुलगी.

लग्नासाठी सुंदर बायको या जगाचा पुढे जायायला तयार करणारी व सगळ्या गोष्टीपासुन सावध करायला असणारी .

सर्वांपेक्षा जास्त प्रेम करणारी अशी गोड प्रियसी .

प्रत्येकक्षणाला सोबत असणारी मग ते दुःख असो किवा आनंद अशी ती मैत्रिण .

जगात कसे आहे हे शिक्षण देवुन कोणाची फसवणुक न करणे हे शिकवणारी एक शिक्षक ..

स्त्रीच्या नेहमी सोबत रहा आणि तीचा पाठिंबा व्हा.